PARA – NORMAL/HAFTANIN GÖRÜNÜMÜ

Kasım ayında düzenlenecek olan ABD ara seçimleri sonrasında İran’a yönelik yeni bir saldırı yapılacağı beklentisi piyasalara hakim olduğu için hafta boyunca petrol fiyatları yukarı yönlü bir seyir izledi. Diğer yandan Hürmüz Boğazı’nda petrol tankerlerine saldırmaya devam eden İran ve Suudi Arabistan’ın enerji tesisleri ve havalimanlarını füze yağmuruna tutan Ensarullah Hareketi, gerginliğin tırmanmasına neden oldu. ABD Rusya’ya yönelik yaptırımları hafifletmesine rağmen Brent petrolün varil fiyatı 117 Dolara yükselmiş durumda.

S&P Global tarafından derlenen öncü anket verilerine göre ABD İmalat Satınalma Yöneticileri Endeksi (PMI), ekim ayında eylül ayındaki 55,9 seviyesinden son 53 ayın en yüksek seviyesi olan 56’ya yükseldi. ABD İmalat Çıktı Endeksi ise ekim ayında eylül ayındaki 56,2 seviyesinden son iki ayın en düşük seviyesi olan 55,8’e geriledi.

S&P Global tarafından derlenen öncü anket verilerine göre Avro Bölgesi İmalat PMI Endeksi ekim ayında eylül ayındaki 52,9 seviyesinden son üç ayın en düşük seviyesi olan 52,4’e geriledi. Avro Bölgesi İmalat PMI Çıktı Endeksi de ekim ayında eylül ayındaki 53,6 seviyesinden son dört ayın en düşük seviyesi olan 52,4’e çekildi. Hizmet sektöründe yavaşlama yaşanırken, ekim ayına ilişkin öncü tüketici güven endeksi de aylık bazda 1,1 puan gerileyerek piyasa beklentisinin altında gerçekleşti.

Çin ekonomisi yılın üçüncü çeyreğinde yıllık bazda %4,5 büyüdü. Sanayi üretimi yıllık bazda %5, perakende satışlar ise %0,7 arttı. Teknoloji ürünleri sayesinde dış talep ekonomik aktiviteyi desteklerken, iç talepteki zayıflama sürdü.

TCMB bu hafta gerçekleştirdiği toplantıda politika faizini piyasa beklentileri paralelinde 100 baz puan indirerek %36 seviyesine çekti. Ocak ayından bu yana ilk faiz indirimi gerçekleşirken, gecelik borç verme ve borçlanma faiz oranları da 100’er baz puan düşürülerek %39 ve %34,5’e çekilmiş oldu. Karar metninde son dönem enflasyon gerçekleşmelerinin ve öncü göstergelerin enflasyonun ana eğilimindeki gerilemeye, iktisadi faaliyete ilişkin verilerin de iç talepteki zayıf seyrin sürdüğüne işaret ettiği belirtildi. Jeopolitik gerilimler nedeniyle yüksek seyreden enerji fiyatlarının enflasyon görünümü üzerinde yukarı yönlü risk oluşturmaya devam ettiği vurgulanan raporda, politika faizine ilişkin adımların büyüklüğünün ve zamanlamasının enflasyon görünümü odaklı, toplantı bazlı ve ihtiyatlı bir yaklaşımla belirleneceği ifade edildi.

Borsalar üzerinde hafta boyunca enerji fiyatlarındaki yükseliş eğilimi ve buna bağlı olarak enflasyon endişelerinin artıyor olması endişe yarattı. Yapay zekâ harcamalarına ilişkin şüpheler teknoloji hisselerini baskılarken, yatırımcılar ABD tahvillerine yöneldi. Asya borsaları, yapay zekâ hisselerinde yaşanan son satış dalgasının dünya piyasalarını baskılaması ve gösterge S&P 500 endeksinin temmuz ayından bu yana en kötü gününü geçirmesinin ardından cuma günü gerilemeyi sürdürdü. BIST-100 endeksi ise yılbaşı değerlerine geri dönerek haftayı 11.116 puandan kapattı.

BUĞRA M. ÇİZMECİOĞLU